Rabarber roept bij veel mensen een heel specifiek beeld op: een pannetje met zure, wat slijmerige compote en van die taaie draadjes tussen je tanden. Niet bepaald een jeugdherinnering die vraagt om een herhaling.
Zonde, want rabarber verdient echt een tweede kans. De frisse, uitgesproken zure smaak is juist heerlijk in een crumble, galette of clafoutis, maar ook verrassend lekker naast aardbeien, sinaasappel, gember of een romige kokosyoghurt. Zodra de eerste stelen in het voorjaar verschijnen, is het wat mij betreft tijd om er weer iets moois van te maken.
Hier zijn zeven leuke weetjes over deze bijzondere voorjaarsgroente.
1. Rabarber is groente, ook al belandt hij meestal in taart
Rabarber wordt bijna altijd behandeld als fruit: we koken hem tot compote, stoppen hem in cake en combineren hem met aardbeien. Botanisch gezien is het alleen gewoon een groente. We eten namelijk de stevige bladstelen van de plant, niet de vrucht.
Rabarber hoort bij de duizendknoopfamilie, dezelfde plantenfamilie als boekweit. De plant komt ieder voorjaar terug, maakt grote decoratieve bladeren en heeft stelen die kunnen variëren van lichtgroen tot diep rood.
2. De plant had eerst een reputatie als geneesmiddel
Rabarber werd in Azië al duizenden jaren gebruikt als medicinale plant. Daarbij ging het niet om de frisse stelen die wij in de keuken gebruiken, maar om de wortel van bepaalde rabarbersoorten. Ook nu nog bestaan er geregistreerde kruidenmiddelen met rabarberwortel voor kortdurend gebruik bij incidentele verstopping.
Dat is iets heel anders dan een schaaltje rabarbercompote. De eetbare stelen zijn geen laxeermiddel en ook geen wondermiddel voor je spijsvertering; ze zijn vooral gewoon een lekkere groente met vezels en een opvallend frisse smaak.
3. Die zure smaak is precies de charme
Rabarber heeft van zichzelf een uitgesproken zure smaak. Daarom werd hij vroeger vaak flink gezoet. Dat kan natuurlijk nog steeds, maar je hoeft er geen suikerbom van te maken om hem lekker te krijgen.
Door rabarber te combineren met vanille, kaneel, kardemom, sinaasappelschil of zoet fruit zoals aardbei en appel, wordt de smaak vanzelf ronder. In een crumble zorgt een krokante topping met havermout en noten voor mooi tegenwicht. En in een hartig gerecht kan een beetje gestoofde rabarber verrassend goed werken bij bijvoorbeeld vette vis of geroosterde biet.
4. Van rabarber eet je alleen de stelen
De grote bladeren van rabarber zien er prachtig uit in de tuin, maar ze horen niet op je bord. Ze bevatten veel meer oxalaten dan de stelen en kunnen schadelijk zijn. Snijd de bladeren er dus af wanneer ze nog aan de stelen zitten en gooi ze weg. Houd ze ook buiten bereik van kinderen en huisdieren.
Een oud idee is om rabarberblad als zelfgemaakt middel tegen luizen of andere plaagdieren te gebruiken. Dat klinkt lekker natuurlijk, maar het is niet iets om mee te experimenteren: je werkt dan juist met een plantendeel dat je vanwege de stoffen erin niet wilt innemen of onnodig wilt verspreiden.
5. Oxaalzuur hoeft niet meteen een drama te zijn
Rabarber bevat oxaalzuur, net als onder meer spinazie, biet, cacao, noten en thee. Oxaalzuur kan zich in de darm binden aan mineralen, waardoor je die uit die maaltijd minder goed opneemt. Dat betekent niet dat rabarber calcium uit je botten trekt of dat je hem beter kunt mijden.
Bij een gevarieerd eetpatroon is zo’n effect van één voedingsmiddel doorgaans klein. Je hoeft dus ook geen calciumcarbonaat aan je pan toe te voegen om rabarber te ‘neutraliseren’. Vind je de combinatie lekker, serveer hem dan met yoghurt, kwark of een verrijkt plantaardig alternatief. Heb je eerder calciumoxalaat-nierstenen gehad of volg je om medische redenen een oxalaatarm dieet, stem je voeding dan wel even af met je arts of diëtist.
6. Een groene steel is niet onrijp
Hoe roder de steel, hoe zoeter — dat wordt vaak gezegd, maar zo eenvoudig ligt het niet. De kleur vertelt vooral iets over het ras. Er bestaan rabarbersoorten met knalrode stelen, gespikkelde roze-groene stelen en soorten die vrijwel helemaal groen blijven.
Een groene steel hoeft dus niet te blijven liggen tot hij rood wordt; dat gaat niet gebeuren. De ene soort smaakt wat zachter of zoeter dan de andere, maar ook het moment van oogsten en de bereiding spelen mee. Kies vooral de stelen die er fris, stevig en sappig uitzien.
7. Voorraadje maken is heel makkelijk
Goede rabarber heeft stevige, gladde stelen zonder slappe uiteinden of bruine plekken. In de koelkast blijft hij ongeveer een week goed. Worden de stelen slap of droog, dan is hij over zijn beste moment heen.
Heb je te veel gekocht? Snijd de rabarber in stukjes en vries hem rauw in. Blancheren is niet nodig. Zo kun je ook buiten het korte voorjaarstijdperk nog een rabarbercrumble of snelle compote maken.







